RHEDEN – In Nederland hebben we inmiddels meer stikstofregels dan fietspaden. En dat wil wat zeggen. Want terwijl de gemiddelde inwoner van Rheden denkt dat stikstof iets is wat vooral in scheikundeboeken voorkomt, bepaalt het tegenwoordig of je een huis mag bouwen, een camping mag uitbreiden of een oude locatie nieuw leven kunt inblazen.
Op 26 juni presenteert minister Van Essen het nieuwe stikstofpakket. Tenminste, als de plannen die inmiddels overal rondzingen ook daadwerkelijk de eindstreep halen. Zoals wel vaker in Den Haag lijkt het dossier al uitgelekt voordat de inkt van de notulen droog is.
Voor Rheden zijn de gevolgen niet onbelangrijk. We wonen tenslotte naast de Veluwe, een prachtig natuurgebied waar je nog kunt genieten van rust, ruimte en af en toe een beleidsmaker met een meetapparaat.
Camping Beekhuizen lijkt voorlopig de dans grotendeels te ontspringen. Er ligt al een vergunning van de provincie Gelderland. Dat is tegenwoordig ongeveer hetzelfde als een gouden toegangsbewijs: wie hem eenmaal heeft, staat een stuk steviger dan degenen die nog achteraan in de rij staan. Maar uitbreiden? Dat wordt waarschijnlijk een ander verhaal. In stikstofland geldt steeds vaker: wat er staat mag blijven staan, maar waag het niet om er iets naast te zetten.
Voor Oud Rhederhof ligt het minder eenvoudig. Geen vergunning, wel plannen. En dat is tegenwoordig een combinatie die ongeveer even kansrijk is als een barbecue organiseren midden in een natuurbrand. Hoe strenger de regels worden, hoe lastiger het wordt om nieuwe ontwikkelingen van de grond te krijgen.
En dan de gemeente Rheden zelf. Die zit klem tussen twee belangen die allebei begrijpelijk zijn. Aan de ene kant is er behoefte aan woningen, economische ontwikkeling en nieuwe initiatieven. Aan de andere kant ligt er waardevolle natuur die beschermd moet worden. Het gevolg is dat steeds meer plannen eindigen in rapporten, onderzoeken, bezwaarprocedures en nog meer rapporten.
Soms lijkt het alsof Nederland het enige land ter wereld is waar een schop in de grond eerst door een leger juristen, ecologen, beleidsmakers en rekenmodellen moet worden goedgekeurd. Tegen de tijd dat alles rond is, is de schop vaak al verroest.
De vraag is dan ook niet of de natuur beschermd moet worden. Natuurlijk moet dat. De vraag is hoe we voorkomen dat heel Nederland verandert in één groot vergadergebied waar vooral over oplossingen wordt gesproken, maar waar steeds minder daadwerkelijk gebeurt.
Want uiteindelijk willen inwoners van Rheden best meedenken over natuur, stikstof en duurzaamheid. Maar ze zouden het ook prettig vinden als er af en toe nog iets gebouwd, opgeknapt of ontwikkeld kan worden.
Dat lijkt soms een revolutionair idee. En dat zegt misschien genoeg over de staat van het stikstofdebat.
Column. Alma Veritas
(kritisch met een knipoog)
